หลายประเทศถูกกดดันให้เลือกข้างระหว่างบล็อก AI นำโดยสหรัฐฯ และจีน

รายงานชี้ว่า การแข่งขันด้านปัญญาประดิษฐ์กำลังก้าวจากการแข่งพัฒนาเทคโนโลยีไปสู่การจัดระเบียบพันธมิตรระดับโลกมากขึ้น โดยหลายประเทศเริ่มเผชิญแรงกดดันให้เลือกว่าจะใกล้ชิดกับโครงการและโครงสร้างพื้นฐาน AI ที่สหรัฐฯ สนับสนุน หรือฝั่งจีนที่ผลักดันระบบและความร่วมมือของตนเองอย่างจริงจัง

แกนกลางของความขัดแย้งไม่ได้มีแค่ตัวโมเดล AI เท่านั้น แต่ยังรวมถึงชิปประมวลผล ศูนย์ข้อมูล โครงสร้างพื้นฐานคลาวด์ และมาตรฐานทางเทคนิคที่อาจกำหนดทิศทางการใช้งาน AI ในอนาคต รัฐบาลต่าง ๆ จึงต้องชั่งน้ำหนักระหว่างการเข้าถึงเทคโนโลยีขั้นสูง เงินลงทุน และความร่วมมือด้านความมั่นคงจากสหรัฐฯ กับข้อเสนอที่จีนมักมาพร้อมต้นทุนที่ต่ำกว่าและเงื่อนไขความร่วมมือที่ยืดหยุ่นกว่า

รายงานสะท้อนว่าประเทศจำนวนไม่น้อยไม่ได้ต้องการเลือกข้างแบบตัดขาด แต่พยายามรักษาความสัมพันธ์กับทั้งสองฝ่ายเพื่อไม่ให้เสียโอกาสทางเศรษฐกิจและเทคโนโลยี อย่างไรก็ตาม เมื่อการแข่งขันทวีความเข้มข้นขึ้น ช่องว่างระหว่างระบบนิเวศ AI ของสหรัฐฯ และจีนก็อาจแคบลงเรื่อย ๆ จนการวางตัวแบบสมดุลทำได้ยากขึ้น

ประเด็นนี้มีนัยสำคัญต่อการกำกับดูแล AI ทั่วโลก เพราะหากโลกเทคโนโลยีแบ่งเป็นสองขั้วมากขึ้น มาตรฐานด้านความปลอดภัย การแลกเปลี่ยนข้อมูล และการทำงานร่วมกันของระบบต่าง ๆ อาจแตกต่างกันไปตามค่ายที่ประเทศนั้นเลือกใช้งาน สุดท้ายแล้ว การแข่งขันระหว่างสหรัฐฯ กับจีนจึงไม่ใช่แค่เรื่องนวัตกรรม แต่ยังเป็นการช่วงชิงอิทธิพลต่อทิศทางอนาคตของเศรษฐกิจดิจิทัลโลกด้วย