PsiQuantum วางแผนสร้างคอมพิวเตอร์ควอนตัมขนาดใหญ่ ขณะนอร์เวย์เตรียมอุโมงค์ใต้ทะเลลึกทำสถิติ

จดหมายข่าว The Download ของ MIT Technology Review ฉบับนี้เปิดด้วยเรื่องของ PsiQuantum สตาร์ทอัพสายควอนตัมที่กำลังผลักดันแนวคิดคอมพิวเตอร์ควอนตัมขนาดมหึมาซึ่งใช้โฟตอนหรืออนุภาคแสงเป็นฐานการคำนวณ บริษัทก่อตั้งเมื่อปี 2016 โดยกลุ่มนักฟิสิกส์จากมหาวิทยาลัยในสหราชอาณาจักร และตั้งเป้าสร้างเครื่องที่ “ใช้ได้จริง” เป็นรายแรก ๆ ในสนามที่มีผู้เล่นทุนหนาหลายรายแข่งกันอยู่ เป้าหมายของระบบนี้คือการแก้โจทย์ที่คอมพิวเตอร์ปัจจุบันอาจต้องใช้เวลานานมาก โดยอาศัยการควบคุมและวัดตำแหน่งของโฟตอนอย่างแม่นยำภายในโครงสร้างที่เปรียบได้กับศูนย์ข้อมูลผสมโรงงานผลิตไอศกรีม

บทความยังพาผู้อ่านไปสำรวจโครงการอุโมงค์ถนนใต้ทะเลของนอร์เวย์ ซึ่งกำลังจะกลายเป็นทั้งอุโมงค์ใต้ทะเลที่ลึกและยาวที่สุดแห่งหนึ่งของโลก ผู้เขียนลงไปอยู่ลึกใต้น้ำราว 1,000 ฟุตเพื่อดูสภาพการก่อสร้างและทำความเข้าใจว่าโครงสร้างทางวิศวกรรมระดับนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร อุโมงค์ยาว 16.6 ไมล์นี้จะอยู่ลึกสุดราว 1,280 ฟุตใต้ผิวน้ำ และถูกยกให้เป็นตัวอย่างของความทะเยอทะยานด้านวิศวกรรมที่ยังเกิดขึ้นได้จริง แม้โลกปัจจุบันจะเต็มไปด้วยความรู้สึกว่าการลงมือทำโครงการใหญ่ ๆ เป็นเรื่องยาก

ฉบับนี้ยังมีประเด็นข่าวสำคัญหลายเรื่องในวงการเทคโนโลยี เริ่มจากข้อกล่าวหาว่า Meta ใช้ AI ช่วยคัดรายชื่อพนักงานที่จะถูกเลิกจ้าง โดยมีรายงานว่าระบบดังกล่าวอาจพุ่งเป้าไปที่คนที่ลาหยุดคลอดบุตรหรือหยุดงานด้านสุขภาพ อีกเรื่องคือ OpenAI เตรียมเปิดตัวอุปกรณ์ผู้บริโภครุ่นแรกในรูปแบบลำโพงอัจฉริยะแบบไม่มีหน้าจอ ซึ่งจะทำหน้าที่เป็นผู้ช่วย AI ที่สื่อสารด้วยเสียงและใช้กล้องกับเซนเซอร์เพื่อรับรู้สภาพแวดล้อม

ด้านความมั่นคงและภูมิรัฐศาสตร์ สหรัฐฯ มีรายงานว่าใช้เรือโดรนติดระเบิดในปฏิบัติการสู้รบเป็นครั้งแรก ขณะเดียวกันหัวหน้าของ DeepMind เสนอแนวคิดตั้งองค์กรในสหรัฐฯ เพื่อทดสอบโมเดล AI ระดับแนวหน้า โดยเฉพาะความเสี่ยงด้านความมั่นคงแห่งชาติ หากความเสี่ยงเพิ่มขึ้น อาจต้องประสานงานให้การพัฒนาในอุตสาหกรรมชะลอลง

ประเด็นโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลก็ถูกเน้นอย่างมาก รายงานหลายชิ้นชี้ว่าศูนย์ข้อมูลกำลังเพิ่มภาระค่าไฟในหลายรัฐของสหรัฐฯ เป็นมูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์ และออสเตรเลียกำลังพิจารณากำกับการใช้น้ำและไฟฟ้าของ AI ขณะเดียวกัน xAI ของอีลอน มัสก์ถูกกล่าวหาว่าใช้กังหันก๊าซโดยไม่ขออนุญาต ส่งผลกระทบต่อชุมชนคนผิวดำอย่างไม่เป็นธรรม สะท้อนว่าเส้นทางการขยายตัวของ AI ไม่ได้มีแค่เรื่องซอฟต์แวร์ แต่โยงลึกถึงพลังงาน มลพิษ และผลกระทบทางสังคมด้วย

ในส่วนของธุรกิจเทคโนโลยีและการเงิน มีข่าวว่ากลุ่ม Stripe กับ Advent ยื่นข้อเสนอซื้อ PayPal มูลค่ากว่า 53,000 ล้านดอลลาร์ ซึ่งสะท้อนแรงกดดันจากการแข่งขันของระบบชำระเงินยุคใหม่ ขณะที่ DeepSeek สตาร์ทอัพ AI จากจีนมีแนวโน้มยื่นจดทะเบียน IPO ภายในปีนี้ และเรื่องเหล่านี้ล้วนชี้ให้เห็นว่าตลาด AI และฟินเทคกำลังเข้าสู่ช่วงปรับสมดุลครั้งใหญ่

ท้ายฉบับยังหยิบยกบทความเชิงสืบสวนเกี่ยวกับ Allison Nixon นักวิจัยความปลอดภัยไซเบอร์ที่ถูกข่มขู่ฆ่าโดยแฮ็กเกอร์ แต่กลับสวนกลับด้วยการติดตามตัวผู้คุกคามอย่างจริงจังจนหลายคนต้องเจอผลลัพธ์จากการกระทำของตนเอง จดหมายข่าวฉบับนี้จึงรวมทั้งภาพอนาคตจากควอนตัมคอมพิวติ้ง วิศวกรรมระดับมหากาพย์ของนอร์เวย์ และแรงสั่นสะเทือนในอุตสาหกรรม AI ที่กระทบทั้งแรงงาน พลังงาน และความปลอดภัยออนไลน์