นักวิทย์ไขปริศนา “หมอกควันชั้นล่าง” บนดาวศุกร์ พบมาจากฝุ่นอวกาศ

นักวิทยาศาสตร์คลี่คลายคำถามที่ค้างคามาตั้งแต่ยุคยานสำรวจ Venera และ Pioneer Venus ในทศวรรษ 1970 เกี่ยวกับชั้นหมอกสีเหลืองอ่อนบริเวณตอนล่างของบรรยากาศดาวศุกร์ ซึ่งเคยถูกสังเกตเห็นจากภาพที่ยานส่งกลับมา แต่ไม่เคยอธิบายได้ชัดเจนมานานหลายสิบปี

งานวิจัยใหม่เสนอว่า หมอกดังกล่าวไม่ได้เกิดจากกระบวนการภายในดาวศุกร์เพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากฝุ่นจักรวาลที่มาจากอุกกาบาตขนาดเล็กซึ่งเผาไหม้ระหว่างผ่านบรรยากาศ แล้วทิ้งอนุภาคไว้เบื้องหลัง อนุภาคเหล่านี้ทำปฏิกิริยากับกรดซัลฟิวริกในชั้นบรรยากาศของดาวศุกร์ จนก่อให้เกิดละอองและหมอกที่สังเกตได้

ทีมวิจัยนำโดย ฮิโรคิ คาริยุ จากมหาวิทยาลัยโทโฮกุ ใช้แบบจำลองจุลฟิสิกส์เพื่อจำลองกระบวนการก่อตัวของละอองและเมฆในระดับอนุภาคเล็กมาก ผลลัพธ์ชี้ว่าฝุ่นอวกาศที่ตกลงมาอย่างต่อเนื่องเพียงพอจะคงอยู่เป็นแหล่งกำเนิดของชั้นหมอกล่างนี้ และยังสอดคล้องกับการกระจายขนาดของอนุภาคที่ตรวจพบจากยานสำรวจที่เคยผ่านดาวศุกร์

ข้อค้นพบนี้มีนัยสำคัญเกินกว่าการตอบคำถามเรื่องหมอกบนดาวศุกร์ เพราะอนุภาคจากอวกาศเหล่านี้ยังทำหน้าที่เป็นแกนควบแน่นที่มีประสิทธิภาพ ช่วยกระตุ้นการก่อตัวของเมฆในชั้นเมฆหลักได้ แม้จะอยู่ไกลจากจุดที่ฝุ่นตกลงมาก็ตาม จึงอาจช่วยให้นักวิทยาศาสตร์เข้าใจพลวัตของบรรยากาศดาวศุกร์ได้ดีขึ้นในภาพรวม

ผลการศึกษาถูกเผยแพร่ในวารสาร Nature Astronomy และสะท้อนให้เห็นว่าปรากฏการณ์เล็กระดับจุลภาค เช่น ฝุ่นจากอุกกาบาต อาจมีบทบาทสำคัญต่อสภาพอากาศและโครงสร้างบรรยากาศของดาวเคราะห์ทั้งดวง