วีเจย์ พานเด สะท้อนการลงทุนไบโอเทคยุค AI: จากกองทุนพันล้านสู่การเดิมพันเล็กแต่ลึก

วีเจย์ พานเด อดีตผู้บริหารทีมลงทุนไบโอเทคของ a16z ซึ่งเคยดูแลเงินลงทุนรวมราว 4 พันล้านดอลลาร์ เล่าถึงการย้ายออกมาตั้งกองทุนขนาดเล็กกว่าเดิมอย่าง VZVC ที่ออกแบบมาให้สอดรับกับยุค AI โดยมองว่าในรอบใหม่นี้การสร้างผลลัพธ์ไม่ได้ขึ้นกับการกระจายเงินลงทุนจำนวนมากหรือทำดีลปีละหลายสิบรายการ แต่ต้องเลือกเดิมพันให้แม่นยำและลงลึกกับบริษัทที่มีโอกาสสร้างความเปลี่ยนแปลงจริง

แกนสำคัญของมุมมองเขาคือชีววิทยากำลังเปลี่ยนจากศาสตร์แห่ง “การค้นพบ” ไปสู่ศาสตร์แห่ง “วิศวกรรม” มากขึ้น กล่าวคือ เมื่อมีข้อมูล เครื่องมือคำนวณ และโมเดล AI ที่ดีพอ นักวิจัยจะไม่เพียงสังเกตปรากฏการณ์ทางชีวภาพ แต่จะสามารถออกแบบ ทดลอง และปรับแต่งสิ่งมีชีวิตหรือการรักษาได้อย่างเป็นระบบมากขึ้น พานเดเชื่อว่าการเปลี่ยนผ่านนี้คือเหตุผลที่ทำให้ไบโอเทคและ AI เริ่มบรรจบกันอย่างจริงจัง

อย่างไรก็ตาม เขาย้ำว่าการทดลองทางคลินิกยังเป็นคอขวดใหญ่ของวงการ แม้ AI จะช่วยลดต้นทุนหรือเพิ่มความแม่นยำในบางขั้นตอน แต่การพิสูจน์ว่ายาและวิธีรักษาใช้ได้จริงในมนุษย์ยังใช้เวลาและเงินจำนวนมาก นั่นทำให้การนำ AI ไปใช้ในเวชศาสตร์ไม่ได้หมายความว่าทุกอย่างจะถูกลงหรือเร็วขึ้นทันที แต่เป็นเพียงการค่อย ๆ ลดแรงเสียดทานในกระบวนการที่ซับซ้อนมากอยู่แล้ว

อีกประเด็นที่เขาเน้นคือความสำคัญของข้อมูลแบบเปิดและการแบ่งปันชุดข้อมูลร่วมกัน พานเดมองว่าหากข้อมูลถูกเก็บไว้เป็นไซโลหรือถูกปิดกั้นด้วยกำแพงของแต่ละองค์กร AI จะพัฒนาได้จำกัด เพราะโมเดลจะขาดความหลากหลายและขนาดของข้อมูลที่จำเป็นต่อการเรียนรู้เชิงลึก เขาเชื่อว่าระบบนิเวศที่เปิดกว้างกว่า ทั้งในแง่ข้อมูลและความร่วมมือ จะเป็นตัวเร่งให้ AI เข้ามาเปลี่ยนการแพทย์ได้จริง

โดยรวม บทสัมภาษณ์สะท้อนมุมมองของนักลงทุนที่เคยอยู่ในระดับทุนมหาศาล แต่กำลังปรับมาใช้แนวทางเลือกน้อยแต่เฉียบคมมากขึ้นในจังหวะที่ AI กำลังเปลี่ยนโครงสร้างของไบโอเทค สารสำคัญของเขาไม่ใช่เพียงการหาบริษัทใหม่ลงทุน แต่คือการมองว่าความก้าวหน้าทางการแพทย์ในอนาคตจะขึ้นกับการผสาน AI เข้ากับวิทยาศาสตร์ชีวภาพอย่างไร และจะทำให้ข้อมูล ความรู้ และการทดลองไหลเวียนได้มากพอหรือไม่