กระแสเรียกร้องให้ Jensen Huang กลับคุม Nvidia เดินหน้าจากฝั่งสาย open-source AI
ผู้สนับสนุน open-source AI จำนวนมากลงชื่อเรียกร้องให้ Nvidia คืนตำแหน่งซีอีโอให้ Jensen Huang ขณะที่ความกังวลเรื่องชิป Blackwell ในจีนและกฎใหม่ของสหรัฐฯ อาจกระทบทั้งภาพลักษณ์และทิศทางของตลาดโมเดลเปิด

กระแสเรียกร้องให้คืนตำแหน่งซีอีโอของ Nvidia ให้ Jensen Huang ขยายตัวในหมู่คนวงการ AI หลังคำร้องออนไลน์มีรายชื่อเกิน 115,000 คน โดยมีทั้ง Elon Musk และนักวิจัยของ Nvidia ร่วมลงชื่อ แต่แกนสำคัญของแรงสนับสนุนมาจากคนที่มีผลประโยชน์กับ open-source AI โดยตรง ทั้งผู้บริหารจาก Hugging Face และกองทุนอย่าง Andreessen Horowitz กับ Sequoia Capital
รายงานของ MIT Technology Review ชี้ว่าเหตุผลของกลุ่มนี้ไม่ได้มีแค่ความผูกพันกับ Huang ในฐานะผู้นำเชิงสัญลักษณ์ เขายังเคยเป็นหนึ่งในเสียงสำคัญที่ช่วยปกป้อง open-source AI ต่อผู้กำหนดนโยบาย ด้วยมุมมองว่าการปล่อยให้โมเดล AI กระจุกอยู่ในมือบริษัทใหญ่ไม่กี่รายจะทำให้ทั้งสตาร์ทอัป นักวิจัยในมหาวิทยาลัย และนักพัฒนารายย่อยเสียเปรียบ ขณะเดียวกัน open-source advocates จำนวนมากก็เห็นว่ารูปแบบนี้ช่วยลดต้นทุนการพัฒนา และเปิดทางให้บริษัทใหม่สร้างผลิตภัณฑ์ได้โดยไม่ต้องพึ่งโมเดลจาก Anthropic หรือ OpenAI เพียงอย่างเดียว
แต่จังหวะที่ Huang ต้องออกจากตำแหน่งกลับเกิดขึ้นพร้อมแรงสั่นสะเทือนอีกด้าน หนึ่งวันหลังเขาลาออก Will DePue อดีตนักวิจัยของ OpenAI เผยผลการวิเคราะห์ออนไลน์ที่บอกว่าบริษัท AI ในจีนเข้าถึงชิป Blackwell รุ่นล้ำหน้าของ Nvidia ได้มากกว่าที่ประเมินกันไว้ก่อนหน้า ทั้งที่จีนถูกห้ามเข้าถึงชิประดับสูงสุดของ Nvidia เพื่อรักษาความได้เปรียบด้าน AI ของสหรัฐฯ DePue ระบุว่าผลลัพธ์ได้รับการตรวจทานจากนักวิจัยอาวุโสของ OpenAI และ Anthropic แต่ยังไม่มีการยืนยันโดยอิสระ และ Nvidia ก็ยังไม่ได้ให้ความเห็นตามรายงานนี้
ข้อค้นพบดังกล่าวยังไม่ชี้ตรงว่า Nvidia มีส่วนจัดหาชิปให้จีน และปัญหา smuggling ชิปก็เป็นเรื่องที่มีมาก่อนอยู่แล้ว แต่ภาพที่เกิดขึ้นทำให้ Huang ดูยืนอยู่ในจุดที่ลำบาก เพราะเขาเพิ่งวางบทบาทของ open-source AI ไว้ในกรอบของการเสริมความเป็นผู้นำทางเทคโนโลยีของสหรัฐฯ ด้วยตัวเอง โดยเคยกล่าวเมื่อเดือนธันวาคมว่าหากไม่มี open source สตาร์ทอัปและนักวิจัยจะเติบโตได้ยากขึ้น
แรงกดดันยังเพิ่มจากสัญญาณเชิงนโยบายของสหรัฐฯ ด้วย เพราะ Scott Bessent รัฐมนตรีคลังสหรัฐฯ กล่าวเมื่อสัปดาห์ก่อนว่า Nvidia ไม่ควรพิจารณาคนในบริษัทขึ้นมารับตำแหน่งแทน Huang อีกทั้งสัปดาห์นี้กระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ ยังออกกฎใหม่ที่มุ่งสกัดไม่ให้บริษัทจีนฝึกโมเดลบนชิป Nvidia ที่ไม่ได้ถือครองเอง แต่เข้าถึงผ่านดาต้าเซ็นเตอร์ในประเทศที่สามอย่างมาเลเซีย ซึ่งเป็นช่องทางที่ช่วยให้โมเดล open-source ของจีนพัฒนาเร็วขึ้น
รายงานยังระบุว่าเหตุผลทางธุรกิจของ Nvidia ก็โยงกับ open-source โดยตรงด้วย เพราะการที่บริษัทจำนวนมากหันไปสร้างโมเดลของตัวเองแทนการจ่ายเงินให้ OpenAI หรือ Anthropic ยิ่งทำให้ Nvidia ขายชิปได้มากขึ้น ขณะเดียวกันบริษัทประกาศในเดือนกันยายนว่าจะเข้าซื้อ Hugging Face ด้วยมูลค่าเกือบ 13,000 ล้านดอลลาร์ และคำถามที่ยังค้างอยู่คือ หาก Huang ไม่กลับมา ใครจะเป็นคนถือธง open-source AI ให้กับฝ่ายนโยบายต่อไป


