X-energy ดันเตาปฏิกรณ์นิวเคลียร์ฮีเลียม หวังป้อนความร้อนให้โรงงานและดาต้าเซ็นเตอร์
X-energy กำลังพัฒนาเตาปฏิกรณ์นิวเคลียร์ขนาดเล็กแบบโมดูลาร์เพื่อรับมือความต้องการพลังงานของอุตสาหกรรมหนัก ซึ่งไม่ได้ต้องการแค่ไฟฟ้า แต่ต้องการ “ความร้อน” อุณหภูมิสูงจำนวนมากสำหรับกระบวนการผลิต เช่น…
X-energy กำลังพัฒนาเตาปฏิกรณ์นิวเคลียร์ขนาดเล็กแบบโมดูลาร์เพื่อรับมือความต้องการพลังงานของอุตสาหกรรมหนัก ซึ่งไม่ได้ต้องการแค่ไฟฟ้า แต่ต้องการ “ความร้อน” อุณหภูมิสูงจำนวนมากสำหรับกระบวนการผลิต เช่น ปูนซีเมนต์ เหล็ก แก้ว พลาสติก เคมีภัณฑ์ และปุ๋ย โดยบริษัทมองว่าแหล่งพลังงานหมุนเวียนอย่างโซลาร์และลมยังตอบโจทย์ส่วนนี้ได้ไม่ครบ เพราะจ่ายได้หลัก ๆ เป็นไฟฟ้า ไม่ใช่ความร้อนอุตสาหกรรมโดยตรง
หัวใจของโครงการคือเตา Xe-100 ที่ใช้ก๊าซฮีเลียมเป็นสารหล่อเย็นแทนน้ำ ทำให้เดินเครื่องได้ที่ความดันต่ำกว่าและอุณหภูมิสูงกว่าเตานิวเคลียร์แบบเดิม เมื่อฮีเลียมทำความร้อนให้กับน้ำก็จะได้ไอน้ำร้อนจัดสำหรับใช้ในโรงงานโดยตรง หรือจะนำไปปั่นไฟได้ราว 80 เมกะวัตต์ต่อเครื่อง ซึ่งถือว่าเล็กกว่าโรงไฟฟ้านิวเคลียร์เชิงพาณิชย์ทั่วไปมาก แต่แลกกับความยืดหยุ่นในการติดตั้งใกล้โรงงานหรือศูนย์ข้อมูล
อีกจุดสำคัญคือการใช้เชื้อเพลิง TRISO ซึ่งเป็นเม็ดเชื้อเพลิงยูเรเนียมแบบใหม่ที่ทนต่อความร้อนและการกัดกร่อนได้สูงมาก X-energy ระบุว่าการเติมเชื้อเพลิงจะทำแบบต่อเนื่อง โดยเม็ดจะไหลผ่านแกนปฏิกรณ์อย่างช้า ๆ ก่อนถูกนำกลับมาใช้ใหม่หรือกำจัดทิ้ง และตัวระบบถูกออกแบบให้ปลอดภัยโดยธรรมชาติ หากอุณหภูมิสูงขึ้น ปฏิกิริยาฟิชชันจะชะลอลงและหยุดเองเมื่อไฟฟ้าดับหรือระบบสูญเสียกำลัง
บริษัทเชื่อว่าเทคโนโลยีนี้อาจช่วยลดการปล่อยคาร์บอนจากภาคอุตสาหกรรมได้มาก เพราะการให้ความร้อนในโรงงานคิดเป็นสัดส่วนสำคัญของการปล่อยก๊าซเรือนกระจกทั่วโลก และกระบวนการอุณหภูมิสูงจำนวนมากยังแทบไม่สามารถทำไฟฟ้าแทนได้ นอกจากโรงงานผลิต X-energy ยังมองไปถึงการใช้งานกับอุตสาหกรรมน้ำมันและก๊าซ รวมถึงศูนย์ข้อมูลและงานโครงสร้างพื้นฐานพลังงานที่ต้องการไฟฟ้า 24 ชั่วโมง เช่น กลุ่มดาต้าเซ็นเตอร์ที่มีความต้องการเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว
อย่างไรก็ตาม บทความชี้ว่าความเป็นไปได้เชิงพาณิชย์ของ SMR ยังมีคำถามอยู่มาก ต้นทุนและระยะเวลาก่อสร้างของโครงการนิวเคลียร์มักบานปลาย และหน่วยงานด้านพลังงานของสหรัฐประเมินว่าไฟฟ้าจาก SMR ยังแพงกว่าพลังงานแสงอาทิตย์อย่างมีนัยสำคัญ ขณะเดียวกัน แม้เทคโนโลยีเตาแบบใช้ฮีเลียมจะมีพื้นฐานทางวิศวกรรมที่รู้จักกันมานาน แต่ตัวอย่างในระดับใช้งานจริงยังมีไม่มาก และโครงการเชิงพาณิชย์ขนาดใหญ่ในจีนก็เคยมีปัญหาเรื่องการเดินเครื่องต่อเนื่อง
ในด้านกฎระเบียบ X-energy เริ่มเดินหน้าได้บางส่วนแล้ว โดยบริษัทในเครือได้รับใบอนุญาตผลิตเชื้อเพลิง TRISO-X และกำลังสร้างโรงงานผลิตแห่งแรก ขณะที่โครงการติดตั้ง Xe-100 เพื่อจ่ายความร้อนและไฟฟ้าให้โรงงานเคมีของ Dow ในเท็กซัสก็ผ่านด่านกำกับดูแลขั้นต้นแล้ว ส่วนแผนระยะถัดไปยังรวมถึงการจับมือกับ Amazon เพื่อสร้างคลัสเตอร์เตาในรัฐวอชิงตัน และโครงการขนาดใหญ่ในสหราชอาณาจักร ทั้งหมดสะท้อนว่าบริษัทกำลังพยายามผลัก SMR จากแนวคิดสำหรับโรงไฟฟ้าแบบเดิม ไปสู่โครงสร้างพื้นฐานพลังงานเฉพาะทางสำหรับอุตสาหกรรมและดิจิทัลยุคใหม่
