บริษัทลบหน้าเว็บที่อ้างรับซื้อหนังสือเพื่อสแกนให้ AI หลังถูกจับตาเรื่องทำลายหนังสือ

รายงานจาก PC Gamer อ้างอิงข่าวสืบสวนของ 404 Media ระบุว่า ISBNdb บริษัทฐานข้อมูลหนังสือได้ลบข้อความบนเว็บไซต์ที่เคยสื่อว่าตนเป็นพันธมิตรในการจัดหาหนังสือพิมพ์จำนวนมากเพื่อใช้ฝึกโมเดลภาษา หรือ LLM โดยเนื้อหาบนหน้าดังกล่าวเชื่อมโยงกับภาพลักษณ์ว่า AI บริษัทต่าง ๆ อาจกำลังซื้อหนังสือเก่าจำนวนมากแล้วนำไปสแกนเพื่อใช้เป็นข้อมูลฝึกสอน ก่อนที่หนังสือเหล่านั้นจะถูกกำจัดออกจากระบบขายต่อหรือถูกทำลาย

ประเด็นนี้ถูกวิจารณ์อย่างหนักเพราะเกี่ยวข้องกับการ “ทำลายหนังสือ” ซึ่งเป็นภาพลักษณ์เชิงลบมากสำหรับอุตสาหกรรม AI และชวนให้เกิดคำถามด้านจริยธรรมเรื่องการเก็บเกี่ยวข้อมูลจากผลงานที่มีลิขสิทธิ์ โดยเว็บไซต์เดิมของ ISBNdb เคยมีถ้อยคำเชิญชวนที่ระบุชัดว่าบริการของบริษัทพร้อมรองรับการจัดหาหนังสือสำหรับความต้องการด้านการฝึก AI ขณะที่โพสต์บล็อกของบริษัทพยายามอธิบายว่าหนังสือไม่ได้ถูกทำลาย แต่คุณค่าของมันถูกย้ายจากวัตถุทางกายภาพไปสู่ “ความรู้” ในเชิงนามธรรม

หลังเรื่องนี้ถูกเผยแพร่ ISBNdb ได้ชี้แจงกับ 404 Media ว่าหน้าดังกล่าวเป็นเพียงการทดสอบความสนใจของตลาด และไม่เคยเปิดให้บริการจริง บริษัทจึงยืนยันว่าฟังก์ชันดังกล่าว “ไม่เคยถูกทำให้เกิดขึ้น” อย่างไรก็ตาม คำชี้แจงดังกล่าวไม่ได้ช่วยลดข้อสงสัยทั้งหมด เพราะมีรายงานต่อเนื่องว่ามีการกว้านซื้อหนังสือเก่าหรือหนังสือเฉพาะกลุ่มจากร้านหนังสือมือสองผ่านผู้รับซื้อรายย่อยหรือบริษัทตัวกลางในลักษณะที่ผิดปกติจากพฤติกรรมลูกค้าทั่วไป

ข่าวนี้สะท้อนความตึงเครียดที่กำลังเพิ่มขึ้นระหว่างอุตสาหกรรม AI กับวงการหนังสือและเจ้าของลิขสิทธิ์ ว่าแหล่งข้อมูลฝึกโมเดลควรถูกจัดหาอย่างไร การใช้หนังสือจริงเพื่อสแกนเป็นข้อมูลถือเป็นการใช้ทรัพยากรเชิงวัฒนธรรมอย่างเหมาะสมหรือเป็นการแสวงหาประโยชน์จากงานสร้างสรรค์โดยไม่ได้รับความยินยอม ผู้ตรวจสอบและผู้ติดตามประเด็นนี้จึงมองว่า แม้หน้าเว็บจะถูกลบไปแล้ว แต่คำถามเรื่องการซื้อหนังสือจำนวนมากเพื่อป้อน AI ยังไม่หายไปไหน