อดีตพนักงานฟ้อง Meta ปมใช้ AI คัดคนเลย์ออฟอย่างไม่เป็นธรรม

กลุ่มอดีตพนักงาน Meta จำนวน 26 คนยื่นฟ้องบริษัท โดยอ้างว่า Meta ใช้เครื่องมือ AI ภายในองค์กรในการประเมินและคัดเลือกพนักงานเพื่อปลดออกจากงานอย่างไม่เป็นธรรม โดยเฉพาะในช่วงการเลย์ออฟครั้งใหญ่ตามที่สื่อต่างประเทศรายงาน คดีนี้ชี้ว่าเกณฑ์ประเมินผลงานที่ใช้ประกอบการตัดสินใจอาจมีอคติและส่งผลกระทบต่อคนที่อยู่ในสถานะลางานคุ้มครองตามกฎหมาย

ตามข้อกล่าวหา Meta ใช้ชุดเครื่องมือ AI หลายตัวมารวมกันเพื่อสร้างคะแนนหรืออันดับของพนักงานสำหรับการพิจารณาเลย์ออฟ แต่กลับไม่ได้ตัดพนักงานที่อยู่ระหว่างลาคลอด ลาป่วย หรือการลาประเภทอื่นที่ได้รับการคุ้มครองออกจากระบบจัดอันดับ ส่งผลให้คนกลุ่มนี้ถูกคัดออกในสัดส่วนที่สูงกว่าปกติ เพราะคะแนนไม่ได้สะท้อนข้อเท็จจริงเรื่องการหยุดงานที่ได้รับสิทธิ์ตามกฎหมาย และในทางปฏิบัติอาจกลายเป็นการลงโทษการใช้สิทธิลางาน

ข้อกล่าวหายังสะท้อนประเด็นสำคัญเรื่องการนำ AI มาใช้ตัดสินใจด้านทรัพยากรบุคคล โดยเฉพาะเมื่อระบบอัตโนมัติถูกใช้เป็นเครื่องมือประกอบการตัดสินใจที่กระทบต่ออาชีพและรายได้ของพนักงาน หากไม่มีการตรวจสอบความเป็นธรรม การออกแบบระบบที่รัดกุม หรือการยกเว้นข้อมูลของผู้ที่อยู่ในสถานะพิเศษอย่างเหมาะสม อัลกอริทึมอาจขยายความเหลื่อมล้ำแทนที่จะช่วยให้การประเมินมีประสิทธิภาพขึ้น

คดีนี้อาจกลายเป็นบรรทัดฐานสำคัญสำหรับบริษัทเทคโนโลยีขนาดใหญ่ที่พึ่งพา AI ในงานบริหารบุคคล เพราะประเด็นไม่ได้อยู่แค่การเลย์ออฟ แต่รวมถึงความโปร่งใสในการใช้ข้อมูล การคุ้มครองสิทธิแรงงาน และความรับผิดชอบของบริษัทเมื่อระบบ AI มีผลต่อการจ้างงานและการปลดออกจากงานโดยตรง