ศาลสหรัฐอนุมัติข้อตกลง Anthropic จ่าย 1.5 พันล้านดอลลาร์ยุติคดีลิขสิทธิ์ AI ครั้งใหญ่

ศาลสหรัฐได้อนุมัติข้อตกลงยุติคดีลิขสิทธิ์กับ Anthropic มูลค่า 1.5 พันล้านดอลลาร์ ทำให้คดีที่ถูกจับตามองอย่างมากในวงการ AI ปิดฉากลงอย่างเป็นทางการ โดยคดีนี้ถูกมองว่าเป็นหนึ่งในคดีแบบกลุ่มด้านลิขสิทธิ์ที่ใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์สหรัฐ

แกนของข้อพิพาทเริ่มจากข้อกล่าวหาว่า Anthropic นำหนังสือจำนวนมหาศาลที่เป็นสำเนาเถื่อนหรือไม่ได้รับอนุญาตมาใช้ฝึกโมเดล Claude ผู้ฟ้องร้องซึ่งประกอบด้วยนักเขียนอย่าง Andrea Bartz, Charles Graeber และ Kirk Wallace Johnson ยื่นคดีตั้งแต่ปี 2024 โดยระบุว่าบริษัทใช้ผลงานของพวกเขาโดยไม่ได้รับความยินยอม

แม้ในเดือนมิถุนายน 2025 ผู้พิพากษาจะวินิจฉัยว่าการนำผลงานไปฝึกโมเดล AI อาจเข้าข่าย fair use ภายใต้กฎหมายลิขสิทธิ์สหรัฐ แต่ Anthropic ยังคงมีความเสี่ยงทางกฎหมายจากข้อเท็จจริงว่าหนังสือจำนวนมากในชุดข้อมูลถูกนำมาจากแหล่งออนไลน์ที่ไม่ได้ซื้อหรือได้มาโดยชอบธรรม จุดนี้ทำให้บริษัทเผชิญโอกาสรับโทษค่าเสียหายตามกฎหมายสูงมาก

ภายใต้ข้อตกลงใหม่ คดีครอบคลุมผลงานราว 500,000 ชิ้น และผู้ที่มีสิทธิ์รวมถึงผู้แต่งและสำนักพิมพ์จะได้รับเงินชดเชยประมาณ 3,000 ดอลลาร์ต่อหนึ่งผลงาน Anthropic ระบุว่าผู้มีสิทธิ์กว่า 91% ได้ยื่นคำร้องรับเงินแล้ว

แม้ตัวเลข 1.5 พันล้านดอลลาร์จะใหญ่โต แต่ผู้เขียนต้นฉบับของบางผลงานมองว่ายังต่ำเกินไปเมื่อเทียบกับความเสียหายที่อาจเกิดขึ้น โดยเฉพาะเมื่อพิจารณาว่าแหล่งข้อมูลที่ถูกกล่าวหาว่าเป็นหนังสือเถื่อนอาจทำให้บริษัทเสี่ยงต่อค่าเสียหายตามกฎหมายได้สูงถึง 150,000 ดอลลาร์ต่อหนึ่งผลงาน อีกทั้ง Anthropic ยังมีมูลค่าประเมินกิจการระดับมหาศาล ทำให้ข้อตกลงนี้ถูกวิจารณ์ว่าเป็นเพียงต้นทุนทางธุรกิจมากกว่าบทลงโทษที่หนักพอ

คดีนี้ยังสะท้อนภาพใหญ่ของอุตสาหกรรม AI ที่กำลังเผชิญแรงกดดันด้านการใช้ข้อมูลฝึกโมเดล โดย Google, OpenAI และ Meta ก็ยังมีคดีลักษณะคล้ายกันรออยู่ ผลลัพธ์ของคดี Anthropic จึงอาจกลายเป็นบรรทัดฐานสำคัญว่าบริษัท AI จะต้องรับผิดชอบต่อการใช้ผลงานสร้างสรรค์ของมนุษย์มากน้อยเพียงใดในอนาคต